GOTOWOŚĆ SZKOLANA
Jak przygotować dziecko do szkoły? Rola przedszkola w budowaniu gotowości szkolnej
Zgodnie z podstawą programową wychowania przedszkolnego celem edukacji przedszkolnej jest osiągnięcie przez dziecko gotowości do podjęcia nauki w szkole.
Rodzice dzieci kończących przedszkole najczęściej zadają jedno pytanie:
Czy moje dziecko jest gotowe do szkoły?
Wielu zastanawia się, czy dziecko sześcioletnie powinno już czytać, pisać i liczyć, aby dobrze odnaleźć się w pierwszej klasie.
Tymczasem gotowość szkolna sześciolatka to znacznie więcej niż znajomość liter i cyfr. To harmonijny rozwój emocjonalny, społeczny, poznawczy i fizyczny, dzięki któremu dziecko potrafi odnaleźć się w nowym środowisku i z radością podejmować kolejne wyzwania.
W naszym przedszkolu w Świdnicy każdego dnia pomagamy dzieciom budować właśnie takie kompetencje.
Czym jest gotowość szkolna?
Gotowość szkolna zwana inaczej dojrzałością szkolną oznacza, że dziecko osiągnęło poziom rozwoju pozwalający rozpocząć naukę w szkole z poczuciem bezpieczeństwa i pewności siebie.
Obejmuje ona cztery najważniejsze obszary:
- rozwój emocjonalny
- rozwój społeczny
- rozwój poznawczy
- rozwój fizyczny
Sześciolatek gotowy do szkoły potrafi:
- skoncentrować uwagę,
- współpracować z rówieśnikami,
- radzić sobie z emocjami,
- wykonywać polecenia,
- być coraz bardziej samodzielnym.
Ostatecznie właśnie te umiejętności mają ogromny wpływ na późniejsze sukcesy szkolne.
Dlaczego gotowość szkolna zaczyna się dużo wcześniej niż w zerówce?
Przygotowanie do szkoły nie rozpoczyna się kilka miesięcy przed pierwszą klasą.
Jest to proces trwający przez cały okres edukacji przedszkolnej. A w naszym przedszkolu rozpoczyna się już od Tygodnia adaptacyjnego dla nowoprzyjętych dzieci.
Słowem, już najmłodsze przedszkolaki uczą się:
- funkcjonowania w grupie,
- przestrzegania zasad,
- samodzielności,
- komunikacji,
- rozpoznawania emocji,
- radzenia sobie z porażkami.
W rezultacie, to właśnie te codzienne doświadczenia tworzą fundament przyszłej gotowości szkolnej.
Jak rozpoznać, że dziecko jest gotowe do szkoły?
Ponadto rodzice często pytają:
Skąd mam wiedzieć, czy moje dziecko poradzi sobie w szkole?
Odpowiedź daje diagnoza gotowości szkolnej prowadzona przez nauczycieli przedszkola.
Podczas obserwacji oceniane są między innymi:
ROZWÓJ SPOŁECZNY
Czyli jak przedszkolak:
- współpracuje z innymi,
- czeka na swoją kolej,
- przestrzega zasad,
- buduje relacje.
ROZWÓJ EMOCJONALNY
Jak przyszły uczeń:
- rozpoznaje emocje,
- mówi o swoich potrzebach,
- radzi sobie z niepowodzeniami,
- akceptuje zmiany.
ROZWÓJ POZNAWCZY
Czy potrafi:
- słuchać poleceń,
- koncentrować uwagę,
- rozwiązywać proste problemy,
- przygotowuje się do nauki czytania, pisania i liczenia.
ROZWÓJ FIZYCZNY
Jak rozwijają się:
- motoryka mała,
- sprawność ruchowa,
- koordynacja,
- prawidłowy chwyt pisarski.
Harmonijny rozwój we wszystkich tych obszarach świadczy o gotowości szkolnej dziecka. Dodatkowo warto pamiętać, że sukces w pierwszej klasie zależy nie tylko od znajomości liter i cyfr, ale przede wszystkim od samodzielności, umiejętności współpracy, radzenia sobie z emocjami oraz chęci do nauki.
Najczęstsze obawy rodziców przed rozpoczęciem szkoły
Również całkowicie naturalne jest, że rodzice zastanawiają się:
Czy moje dziecko odnajdzie się w nowej klasie?
Czy poradzi sobie z nauką?
Czy znajdzie kolegów?
Czy będzie szczęśliwe?
Jednak warto pamiętać, że dzieci bardzo często przejmują emocje dorosłych. Dlatego spokojny i wspierający rodzic pomaga dziecku budować poczucie bezpieczeństwa oraz pewność siebie.
Jak nasze przedszkole przygotowuje dzieci do szkoły?
Nie uczymy wyłącznie liter i cyfr.
Ale każdego dnia rozwijamy kompetencje, które będą potrzebne przez całe życie. Dlatego w naszym przedszkolu istotne są:
NAUKA PRZEZ ZABAWĘ
Przedszkolaki uczą się podczas:
- projektów,
- eksperymentów,
- warsztatów,
- zabaw sensorycznych,
- zajęć ruchowych.
Dzięki temu zdobywanie wiedzy jest naturalne i pozbawione niepotrzebnego stresu.
ROZWIJANIE SAMODZIELNOŚCI
Codziennie wspieramy dzieci w:
- czynnościach samoobsługowych,
- przygotowywaniu materiałów,
- sprzątaniu po sobie,
- podejmowaniu decyzji.
Nie wyręczamy, ale pomagamy i zachęcamy do kolejnych prób. W ten sposób wzmacniamy poczucie sprawczości przyszłych uczniów.
BUDOWANIE KONCENTRACJI
Podczas zajęć przedszkolaki uczą się:
- skupienia uwagi,
- wytrwałości,
- planowania działania,
- kończenia rozpoczętych zadań.
Jednocześnie pamiętamy o ruchu i krótkich przerwach, dzięki którym łatwiej utrzymać koncentrację.
NAUKA WSPÓŁPRACY
Każdego dnia dzieci:
- rozwiązują konflikty,
- uczą się negocjacji,
- rozwijają empatię,
- ćwiczą komunikację,
- budują relacje.
Zawsze pamiętamy, że te umiejętności są kluczowe w przygotowaniu przedszkolaka do pierwszej klasy.
Jakie umiejętności zdobywa dziecko przed rozpoczęciem szkoły?
Pod koniec edukacji przedszkolnej większość dzieci:
- lepiej radzi sobie z emocjami,
- potrafi współpracować,
- jest bardziej samodzielnch,
- rozwija koncentrację,
- przygotowuje się do nauki czytania i pisania,
- nabiera pewności siebie.
W rezultacie, to właśnie te umiejętności tworzą prawdziwą gotowość szkolną.
Jak rodzice mogą wspierać dziecko w domu?
Ponadto przygotowanie do szkoły to wspólna praca przedszkola i rodziny.
Dlatego w domu warto:
- codziennie rozmawiać z dzieckiem,
- wspólnie czytać książki,
- rozwijać zainteresowania,
- ograniczać czas przed ekranami,
- chwalić wysiłek, a nie tylko efekty,
- zachęcać do samodzielności.
Wcześniej, przed rozpoczęciem nauki należy również odwiedzić szkołę. Pokazać dziecku klasę, szatnię oraz opowiedzieć, jak będzie wyglądał pierwszy dzień.
Gotowość szkolna - najczęściej zadawane pytania
Czy dziecko powinno umieć czytać przed pierwszą klasą?
Nie. Znacznie ważniejsze są koncentracja, samodzielność, rozwój emocjonalny oraz umiejętność współpracy z innymi.
Czy każde dziecko rozwija się w tym samym tempie?
Nie, każde dziecko ma własne tempo rozwoju oraz indywidualne mocne strony.
Kiedy wykonywana jest diagnoza gotowości szkolnej?
Diagnozę przeprowadzają nauczyciele przedszkola w ciągu roku szkolnego. To znaczy na podstawie obserwacji dziecka oraz specjalnych arkuszy diagnozy gotowości szkolnej.
Co zrobić, jeśli dziecko nie jest jeszcze gotowe?
Najważniejsza jest współpraca rodziców, nauczycieli oraz – jeśli zachodzi taka potrzeba – specjalistów. Ponieważ odpowiednio dobrane wsparcie pozwala rozwijać obszary wymagające dodatkowej pracy.
Dlaczego spokojne przygotowanie do szkoły jest tak ważne?
Ponieważ dziecko, które kończy przedszkole z poczuciem bezpieczeństwa, samodzielnością i wiarą we własne możliwości, łatwiej odnajduje się w szkolnej rzeczywistości.
Z tego powodu naszym celem nie jest wychowanie „idealnego pierwszoklasisty”. Ale dziecka, które z ciekawością świata, odwagą i radością rozpocznie kolejny etap swojej edukacji.
Zapraszamy do naszego przedszkola w Świdnicy
Jeżeli szukają Państwo miejsca, w którym rozwój dziecka opiera się na indywidualnym podejściu, budowaniu pewności siebie i współpracy z rodzicami, zapraszamy do kontaktu.
Chętnie pokażemy, jak na co dzień wspieramy dzieci w przygotowaniu do szkoły i dlaczego gotowość szkolna to coś znacznie więcej niż nauka liter i cyfr.
mgr Zuzanna Barwacz
Nauczyciel edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej
Przedszkole Publiczne Sióstr Prezentek w Świdnicy